Stoisko z lemoniadą – czy dziecku grozi Sanepid?

Wielu rodziców zastanawia się, czy pozwolić dziecku na stoisko z lemoniadą czy domowymi wypiekami. Co, jeśli będzie kontrola Sanepidu? Czy nie zestresuje to dziecka? Czy rodzic, jako opiekun, nie otrzyma kary za niedopełnienie jakichś obowiązków?

Prawo wyraźnie stanowi, że osoba, które chce podjąć taką aktywność musi stosować się do przepisów:

– art. 3 ust. 3 pkt 29 Ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, dotyczący wprowadzania żywności do obrotu,

– obowiązek rejestracji w Sanepidzie (art. 61-67, tamże),

– wymóg orzeczenia lekarskiego dla osób mających kontakt z żywnością (art. 59, tamże),

– wymóg dotyczący czystości powierzchni, dostępu do bieżącej wody pitnej, mycia rąk, ochrony żywności przed zanieczyszczeniami, oraz identyfikowalności składników (Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie higieny środków spożywczych)

Te wszystkie przepisy mają sens, ale w przypadku okazjonalnej, dziecięcej sprzedaży, mogą skutecznie zniechęcić do podejmowania wysiłku. Tym bardziej, pamiętając o niechlubnych przypadkach, gdy kontrola Sanepidu kończyła się nałożeniem mandatu na dziecko.

Czy naprawdę wystawiając jednorazowe stoisko z ciasteczkami trzeba poddać się tym wszystkim regulacjom? Aby rozwiać wszelkie wątpliwości, po odpowiedź udałam się bezpośrednio do Głównego Inspektoratu Sanitarnego, składając wniosek w trybie informacji publicznej.

Poniżej wklejam jej treść. Można ją wydrukować i pokazać odpowiednim urzędnikom (lub nieprzychylnym sąsiadom). W skrócie: w przypadku sprzedaży okazjonalnej prowadzonej przez osobę prywatną powyższe przepisy NIE OBOWIĄZUJĄ! Nie ma tym samym konieczności rejestracji sprzedaży, uzyskania pozwolenia na wprowadzenie towaru do obrotu, ani posiadania zaświadczenia lekarskiego. Co więcej – w takim przypadku nie podlega to w ogóle nadzorowi Sanepidu! 💥

Jeśli zatem do tej pory powstrzymywałaś/eś swoje dziecko przed wystawieniem stoiska z lemoniadą, herbatą czy ciasteczkami z obawie przed Sanepidem, możesz poczuć ulgę. Póki jest to sprzedaż okazjonalna, zgodnie z pismem od Sanepidu, jesteście bezpieczni.

Zatem udanej przygody z zarabianiem! 🙂

Dokładna treść odpowiedzi:

„Szanowna Pani,

ogólne wymagania higieniczno-sanitarne, jakie muszą być spełnione w produkcji i obrocie żywnością obowiązujące w całej Unii Europejskiej, mają zastosowanie do podmiotów, których specyfika działania zakłada pewną ciągłość oraz pewien stopień organizacji. W przypadku działalności polegającej naokazjonalnym przygotowywaniu, przechowywaniu i podawaniu żywności przez prywatne osobynie ma obowiązku spełnienia wymagań określonych w prawie unijnym [1]. Nie podlega to również nadzorowi organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej na postawie przepisów prawa polskiego [2] oraz nie jest objęte obowiązkiem rejestracji i zatwierdzenia jak w przypadku zakładów produkcji i obrotu żywnością.

Taka sytuacja ma miejsce w przypadku okazjonalnej sprzedaży lemoniady, ciast czy owoców. Ponadto przy takim charakterze działalności nie mają zastosowania wymagania dotyczące wymogu uzyskania orzeczenia lekarskiego dla osób mających kontakt z żywnością. Oczywiście w przypadku okazjonalnej sprzedaży żywności przez osoby małoletnie należałoby zapewnić nadzór opiekuna-osoby dorosłej. Natomiast prawne aspekty zarabiania przez osoby małoletnie oraz kwestie podatkowe nie leżą w kompetencjach Głównego Inspektoratu Sanitarnego oraz organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

W każdym przypadku sprzedaży żywności konsumentom, nawet przez dzieci czy małego producenta lokalnego, przy niewielkich rozmiarów produkcji żywności, decydująca jest ocena ryzyka i skali zagrożeń ze względu na bezpieczeństwo żywności, a co za tym idzie, bezpieczeństwo konsumentów.Produkty przygotowane w celu sprzedaży muszą być bezpieczne dla zdrowia i życia konsumentów, dlatego szczególnie ważne jest odpowiednie postępowanie z żywnością, przede wszystkim żywnością nietrwałą mikrobiologiczne. Z tego względu osoby przygotowujące oraz sprzedające żywność konsumentom powinny posiadać odpowiedni stan zdrowia oraz stosowaćpodstawowe zasady higieny.

W tym zakresie w najbliższym czasie na stronie internetowej GIS zostanie udostępniona informacja zawierająca wytyczne dotyczące podstawowych zasad bezpieczeństwa przy okazjonalnej sprzedaży lemoniady, owoców i domowych wypieków.

Podstawa prawna:

[1] rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady WE nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str.1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 34, str. 319)
[2] ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2023 r. poz. 1448, z późn. zm.)

Z wyrazami szacunku
Marek Waszczewski
rzecznik prasowy

Główny Inspektorat Sanitarny”